Sokrates Öncesi Felsefe

5 bölüm ve 13 dersten oluşan kursumuz, ilkçağ felsefesinin güzide filozoflarını tanıtmayı amaçlamaktadır.

Felsefenin doğuşu ile çeşitli coğrafyalardaki filozoflarla (Buda, Konfüçyüs, Lao Tzu gibi) başlayan kursumuz, Yunan felsefesinin ön plana çıkma nedenleri ile devam ediyor.

Ardından İyonya veya Milet Okulu filozoflarından Thales, Anaksimandros ve Anaksimenes'i işleyeceğiz.  İlkçağ felsefesi sınıflandırması, Helenik ve Helenistik felsefe farkları, presokratik felsefenin özellikleri, İyonya Okulu ve filozoflarının ortak özellikleri, arkhe kavramı bu derste öğreneceklerimiz arasında.

Dördüncü dersimiz Pythagoras'a ayrılıyor. Yaşamı, kurduğu okulun tarikata dönüşmesi, bu tarikatın tuhaf kuralları, sayılara yüklenen anlam, kozmolojisi, İyonya okulu ile farkı, ruh göçü öğretisi, teolojik görüşleri ve felsefi görüşleri bu dersimizin konuları.

Beşinci dersimizde değişim sorununa kendince bir çözüm getiren Herakleitos'u ele alıyoruz. Felsefede değişim sorunu, akış öğretisi, savaş ve çatışma teorisi, karşıtların savaşı ve birliği kuramı, ona göre değişimin mahiyeti ve arkhe olarak ateşi seçme nedeni, yine ona göre değişmeyen iki şeyin ne olduğu, ortaya attığı logos kavramı ve nihayet onun bilgi kuramı (epistemolojisi) dersimizin konuları oluyor.

Yunan dünyasına tek tanrı inancını getiren filozof Ksenophanes altıncı dersimizin konusu. Yaşamı, felsefesini oluşturan temellerle başlayıp, ona göre insan bilgisinin sınırları ve Tanrının mahiyetiyle devam eden dersimiz, evren düşüncesi ve kozmolojisiyle sona eriyor.

Yedinci derste Elea Okulu filozoflarından Parmenides, sekizincide ise Elealı Zenon anlatılıyor. Bu iki dersimizde Elea Okulu görüşlerine; Parmenides felsefesinin genel özelliklerine; gerçekliğin doğası, varlığın tekliği, bölünemezliği, yokluğun, çokluğun ve hareketin imkansızlığı görüşlerine, Parmenides'in anlam problemine ve Platon'a etkilerine; Zenon'un Aşil ve Kaplumbağa paradoksuna, yine hedefe varmayan ok paradoksuna değiniyoruz.

Dokuzuncu, onuncu ve on birinci derslerimiz pluralist (çoğulcu) filozoflara ayrılıyor. Bunlar sırasıyla Empedokles, Anaksagoras ve Demokritos. Pluralist felsefenin özellikleri, Empedokles'in Dört Unsur (Anasır-ı Erbaa) ve Sevgi -Nefret düşünceleri, Anaksagoras'ın  varlık ve bilgi kuramı, kozmolojik görüşleri, Demokritos'un estetik anlayışı, felsefesi ve atomculuğu, bilgi kuramı, etik ve siyaset anlayışı, bilime olan katkıları, kozmolojik görüşleri bu üç derste sizi bekleyen konular arasında.

On ikinci dersimiz bir filozofu ve onun felsefesini işlemekten ziyade Doğa felsefesinden insan üzerine felsefeye geçişin nedenleri üzerinde duruyor. Bunlar, felsefi nedenler ve sosyo-politik nedenler olarak iki kısımda anlatılıyor

On üçüncü ve son dersimiz ise Sokrates öncesi son filozoflar olan sofist filozofların ortak özellikleri üzerinde duruyor. Eğitimcilik özellikleri, profesyonel olmaları,  uzlaşımcı olmaları, eleştirel yaklaşımları, şüphecilikleri, görüngücülükleri, fenomalizmci tutumları, deneyselcilikleri, ampirist olmalar, görecelilikleri ve rölativist olmalarından bu derste bahsediliyor. Ayrıca, sofistlerin önde gelen filozofu Protagoras'a ayrı bir yer veriliyor.

Artık Sokrates'e ve sistematik felsefeye hazırsınız. Bir sonraki kurs Sokrates, Platon ve Aristoteles'i ele alacak.

Not: Kursumuzun temelini benim kanalım için hazırladığım videolar oluşturuyor.