
Ön koşul programları diğer adıyla GMP şartları uygulanmadığında işletmelerin HACCP uygulamaları ya da üretilen gıdanın güvenliğinden bahsetmesi söz konusu değildir. Kirli mutfaktan temiz yemek çıkmaz.
Öncelikle Bina ve tesis Gıda üretimine uygun olmalı.
Su, hava, enerji gıdanın yan bileşenleri gizli tehlike kaynakları. Doğru yönetilmeli ve izlenmelidir.
Sizin çöpünüz başka bir Gıda Zincirinde yer alan Firmanın hammaddesi olabilir mi? Kötü niyetle yeniden paketlenebilir mi?
Manuel üretimler insandan bulaşmayı artırırken, otomatik hatlar, ekipmanlar da başka tehlikeler hayatımıza sokuyor.
Bazen satın al, bazen satın alma? Neye göre karar vereceğiz? Mikrobu da, kimyasalı da gözle göremeyiz? Her geleni test de edemeyiz. Tedarikçileri uygun şekilde değerlendirip ona göre karar vermeliyiz.
Bulaşmanın her türüne karşı önlemler zinciri oluşturmak gerekiyor. Kesici, delici, sert gıda ile işi olmayan her malzemenin kontrollü hatta kullanımı gerekiyor.
Temizlik aletleri temizlenecek alandan daha kirliyse; temizlik kimyasalı çok tehlikeliyse ne yapacağız?
Haşere ortamda gıda varsa gelir; peki gıda üretiminde onu nasıl kovacağız? İçeri almazsak kovmak da zorunda kalmayız. İlaçlıyoruz ya yetmez mi? mantığı doğru değil.
Personel bone takmak istemiyor, ayakkabı ayağını sıkıyor; terlik giymek istiyor? Peki ne yapacağız?
Tüketicilerin gıda etiketlerini okurken verdikleri tepki bazen gıda güvenliği açısından doğru beyan veren firmalara karşı tepki oluşturmalarına da neden olmaktadır. Ve eğer uygulanırsa piyasadan ayıplı ürününü geri çeken- çağıran firmalara karşı da aynı algının oluşması olasıdır. Bu nedenle tüketicilerin gıda güvenliği, geri çekme, geri çağırma konularında bilinçlendirilmeleri gerekmektedir.
Gıda depolama raf ömrü ile orantılı ortam demektir. Sevk bilgisi de izlenebilirlik ve tüketici sağlığı için önemlidir.
Ürün etiketlerini daha çok okumaya başladık. Gıda'da yapılan hileler medyada en çok ilgimizi çeken konu oldu.
ISO 22002 standartları serisi, ISO 22000 uygulayan gıda zinciri kuruluşlarının sektörlerine özgü ön koşul gerekliliklerini içerir.
ISO 22002-1 standardı, gıda üretimi yapan kuruluşlar için temel gereklilikleri tanımlar. Catering sektörüne yönelik gereklilikler ISO 22002-2, tarımsal üretim için 22002-3, ambalajlama için 22002-4, taşıma ve depolama için 22002-5, yem üretimi için ise ISO 22002-6 standardıyla belirlenmiştir.
Bu eğitim, özellikle ISO 22002-1 standardının gıda üretim alanında doğru bir şekilde anlaşılması ve etkili biçimde uygulanması amacıyla hazırlanmıştır.
ISO standartları ve teknik dokümanlarının telif hakkı Türkiye’de TSE’ye aittir. Katılımcıların standardın orijinal metnine TSE üzerinden erişmesi önerilir.
FDERD olarak biz, "Kirli mutfakta temiz yemek yapılabilir mi?" sorusuna yanıtımızı net veriyoruz: Ön koşulları tam olarak sağlanmamış bir alanda üretilen gıdanın güvenliğinden söz etmek mümkün değildir. Gıda güvenliğinin sağlanması, dolayısıyla toplum sağlığının korunması için her gıda üreticisinin—ister kişi, ister kuruluş—altyapı ve saha koşullarına hâkim olması gerekir. Ayrıca, bu konuda yasal zorunluluklar da mevcuttur. Üreticilerin çalışanlarına bu eğitimi aldırmaları gerekmektedir.
Unutmamak gerekir ki, ön koşulları sağlanmamış bir işletmede ISO 22000 ya da FSSC 22000 sisteminin varlığından söz etmek doğru olmaz. Çünkü ön koşul uygulamaları; yalnızca prosedürler veya yazılı talimatlar değil, gözle görülür altyapı, ekipman uygunluğu, personel hijyeni ve alan temizliği gibi fiziksel ve operasyonel unsurları kapsar. Bu şartlar yalnızca standart açısından değil, ulusal mevzuatlar ve Codex Alimentarius tarafından da zorunlu hale getirilmiştir. Denetimlerin ise bu standartlara hâkim denetçiler tarafından gerçekleştirilmesi büyük önem taşır.
Gıda üretimi doğrudan tüketici sağlığıyla ilişkilidir. Özellikle toplu üretim ve tüketim alanlarında, ortaya çıkabilecek herhangi bir patojenin halk sağlığına olumsuz etkisi çok ciddi olabilir. Bu nedenle gözle görülür kir bulunan alanlarda mikrobiyolojik analiz yapılmasını beklemek yerine, asıl odak noktası ön koşul olan temizliğin sistemli ve sürekli sağlanması olmalıdır.
İşte bu noktada, ön koşulları yalnızca oluşturmak değil, aynı zamanda sürdürülebilir şekilde yönetebilmek kritik bir gerekliliktir.
En iyi malzemelerle yapılmış tesisler, yüksek bütçeli ekipmanlar ve özenle hazırlanmış sistemler, zaman içinde bakımı ve uygunluğu sağlanmazsa; denetimlerde uygunsuzluk olarak geri döner.
Bu uygunsuzlukların temelinde genellikle iki neden yatar:
Standart bilgisi olmadan yapılan hatalı tasarımlar,
Başta doğru kurulmuş sistemlerin zamanla bütünlüğünün kaybolması.
Buna ek olarak, standartların sürekli değişen terminolojileri, güncellemeleri ve müşteri denetimlerinde yetkin olmayan kişilerin talepleri; sahadaki işlerliği daha da zorlaştırabilir.
Yönetici ya da personelin farkındalık düzeyi ne kadar yüksek olursa olsun; ön koşul şartlarının bütüncül biçimde korunması zamanla zorlaşır.
Sürekli tekrarlayan GMP denetimleri, çalışanların uygulanamaz bulduğu maddeler ve tekrar eden uygunsuzluklar ise bu sistem boşluklarının bir yansımasıdır.
Tam da bu nedenle bu eğitim, gıda işletmelerinin temelden doğru planlanmasını; ve süreci yöneten saha ekiplerinin standartlara tam anlamıyla hâkim olmasını sağlamayı hedeflemektedir.
ISO 22002-100 standardı ilk defa 2025 yılında yayınlanmış ve ISO 22002-1 standardı güncellenmiştir. Sahada eğitim güncellemesi için tarafımıza ulaşmanızı tavsiye ederiz.
ISO 22002-100:2025 standardının yeni versiyon değişiklikleri eğitime eklenmemiş olduğunu iletmek isteriz.
Keyifli dinlemeler